/2025.09.25/
Дэлхийн Эрүүл Мэндийн Байгууллага (ДЭМБ) жирэмсэн үед аутизм болон ацетаминофенийг (парацетамол ч гэж нэрлэдэг) хоорондын холбоог баталсан шинжлэх ухааны нотолгоо одоогоор байхгүй гэдгийг онцолж байна.
Дэлхийн хэмжээнд бараг 62 сая хүн (127 онд) нь аутизмын хүрээний эмгэгтэй, тархины хөгжилтэй холбоотой олон талт бүлэг нөхцөл байдаг. Сүүлийн жилүүдэд мэдлэг, оношлогоо сайжирсан ч аутизмын нарийн шалтгаанууд тогтоогдоогүй, олон хүчин зүйл нөлөөлж болохуйц гэж ойлгож байна.
Сүүлийн арван жилд их хэмжээний судалгаа хийгдэж, аутизмын үеийн ацетаминофенийг хэрэглэх болон аутизмын хоорондох холбоосыг харж байна. Одоогоор тууштай холбоо батлагдаагүй байна.
ДЭМБ-аас бүх эмэгтэйчүүд өөрийн эмч, эрүүл мэндийн ажилтны зөвлөгөөг дагасаар байх бөгөөд хувь хүний нөхцөл байдлыг үнэлж, шаардлагатай эм тариаг санал болгож байна.
Аливаа эмийг жирэмсэн үедээ, ялангуяа эхний 3 сард эрүүл мэндийн мэргэжилтнүүдийн зөвлөгөөг даган болгоомжтой хэрэглэх хэрэгтэй.
Мөн бага насны хүүхдийн вакцин аутизм үүсгэдэггүйг харуулсан батлах баримтууд, өргөн хүрээтэй байдаг. Олон орны том, өндөр чанартай судалгаа бүгд ижил дүгнэлтэд хүрчээ.
1999 оноос хойш ДЭМБ-ын хараат бус мэргэжилтнүүд вакциныг оролцуулаад - тиомерсал эсвэл хөнгөн цагаан өвчтэй хүмүүс - аутизм болон бусад хөгжлийн эмгэг үүсгэдэггүй болохыг удаа дараа баталсан.
Хүүхдийн вакцины хуваарийг дэлхийн мэргэжилтнүүд болон улс орнуудыг оролцуулсан нарийн, өргөн цар хүрээтэй, нотолгоонд суурилсан процессоор боловсруулдаг.
ДЭМБ-аас анхааралтай чиглүүлсэн бага насны хүүхдийн дархлаажуулалтын товыг бүх улс зөвшөөрч, сүүлийн 50 жилийн хугацаанд хамгийн багадаа 154 сая хүний амь насыг авран хамгаалжээ. Вакцины товлол нь хүүхэд бүр, олон нийтийн эрүүл мэнд, сайн сайханд зайлшгүй шаардлагатай хэвээр байна. Эдгээр нь хүүхэд, өсвөр үе, насанд хүрэгчдийг 30 халдварт өвчний эсрэг хамгаалж байна.
ДЭМБ-ын бие даасан зөвлөх бүлэг болох Дархлаажуулалтын Стратегийн Зөвлөх Бүлгийн (SAGE) вакцины зөвлөмж бүр нотлох баримтуудыг нягталж, ноцтой өвчнөөс хамгаалах хамгийн сайн хамгаалалтыг санал болгож, шаардлагатай үед хүргэхэд зориулагдсан.
Дархлаажуулалтын хуваарь хойшлох, тасалдах, нотлох баримтыг хянахгүйгээр өөрчлөх үед хүүхэд төдийгүй илүү өргөн хүрээнд халдвар авах эрсдэл огцом нэмэгддэг.
Бага насны хүүхдүүд вакцинд хамрагдаагүй мөн дархлаа сул эсвэл эрүүл мэндийн суурь өвчтэй хүмүүс хамгийн их эрсдэлтэй.
Энэ Пүрэв гарагт буюу 9-р сарын 25-нд НҮБ-ын Дээд түвшний 4-р уулзалтаар Аутизм болон мэдрэлийн эмгэгүүд сэтгэцийн эрүүл мэнд, мэдрэлийн нөхцөл байдлын талаар хэлэлцэж байна.
Дэлхий нийтийн хувьд бид аутизмын шалтгаан, аутизмтай хүмүүс болон тэдний гэр бүлийн хэрэгцээг сайтар харж, дэмжих талаар илүү ихийг хийх хэрэгтэй. ДЭМБ нь энэ зорилгыг ахиулж, хамтран ажиллахаар зорьж байна.
ДЭМБ нь аутизмтай амьдарч байгаа хүмүүс болон тэдний гэр бүлийнхэнтэй хамт байдаг, нотолгоонд суурилсан асуудалгүй байх эрхтэй нэр хүндтэй нийгэмлэг юм.
